Ga naar: navigatie, zoeken

Decimaal (geld)stelsel

Decimaal.jpg

decimaal (geld)stelsel, geldsysteem waarin de geldbedragen worden uitgedrukt in een tientallig stelsel door middel van de rekeneenheid en tiende en honderdste delen daarvan.

Reeds de Romeinen verdeelden de denarius in 10 assen, doch dit systeem raakte snel weer in onbruik. In 1700 voerde czaar Peter de Grote het decimale muntstelsel voor Rusland in door de roebel te verdelen in 100 kopeken. De Verenigde Staten regelden hun muntslag in de muntwet van 1792, waarbij de dollar verdeeld werd in 10 dimes van 10 cent. Hoewel de dollar was afgeleid van de Spaanse peso van 8 realen, werd de indeling in 8 delen toen niet overgenomen.

In Frankrijk werd onder invloed van het rationalisme in 1793 het decimale geldstelsel ingevoerd.

Eerst de livre en later de franc, verdeeld in 10 décimes van 10 centimes. In de geannexeerde Zuidelijke Nederlanden en Luik werd het nieuwe Franse decimale stelsel automatisch ook van kracht. In Nederland werd het decimale geldsysteem in principe ingevoerd door koning Lodewijk bij decreet van 26 december 1806. Dit werd echter pas geëffectueerd door de Muntwet 1816, die tot 1830 tevens voor het huidige België gold. Ook na de afscheiding behield België een decimaal stelsel, gebaseerd op de franc van 100 centimes. Onder invloed van het Napoleontische bewind vond dit stelsel in de loop van de 19e eeuw in bijna geheel Europa ingang. Slechts Engeland handhaafde de indeling van 1 £ = 20 shilling = 240 pennies. Pas in 1971 zou het overgaan op het decimale geldstelsel.

K.